Chắn SUNWIN có ba việc cần hiểu: ăn, bốc, đánh hoặc chíu đúng lượt; nhận biết khi nào được ù; và xướng đúng cước để tính điểm. Bắt đầu bằng ba việc đó sẽ dễ hơn học thuộc toàn bộ danh sách cước. Trò có nhiều loại bàn ù. Trước khi vào, hãy đọc luật ù, tiền bàn và mục đền làng vì các mức phạt khác nhau.
Chọn đúng loại bàn Chắn Sunwin trước khi chơi
Trong phần luật chơi game bài chắn Sunwin có bốn tên bàn:
| Loại bàn | Điều cần biết |
|---|---|
| Ù suông | Hệ thống tự xướng Suông; luật ghi không đền làng. |
| Ù tự do | Người chơi tự xướng cước theo bài; tùy bàn có hoặc không đền làng. |
| Ù 4–7 | Bài ù cần đạt ít nhất 4 điểm; xướng không đạt bị phạt theo mức 7 điểm được ghi trong luật. |
| Ù 4–11 | Cũng yêu cầu ít nhất 4 điểm; trường hợp không đạt có mức phạt 11 điểm theo mô tả. |
Đền làng là tình huống người bị báo có thể phải trả thay những người còn lại; ở bàn không đền làng, trách nhiệm được mô tả hẹp hơn. Không nên chọn bàn chỉ dựa vào mức tiền ban đầu rồi mặc định khoản có thể thua ở mọi trường hợp cũng bằng mức đó.
Bạn có thể tạo bàn riêng bằng cách chọn luật ù, tiền bàn và gửi mã cho bạn bè. Tìm bàn dựa vào luật đã chọn và số dư ví. Mức tiền vào bàn và trần thắng trong bản luật có chỗ chưa thống nhất; hãy kiểm tra số hiển thị khi vào bàn.
Bộ bài Chắn Sunwin có bao nhiêu quân
Bộ bài trong luật gồm 25 loại quân, mỗi loại bốn bản, tổng cộng 100 quân. Các quân được nhận diện qua hàng số cùng chữ Vạn, Văn, Sách và quân Chi Chi. Một bàn có tối đa bốn người.
Khi chia, bài được xếp thành năm phần, mỗi phần 19 quân. Bốn người mỗi người nhận một phần; người cầm cái nhận thêm một quân để đánh trước, nên ban đầu có 20 quân. Sau khi đánh quân đầu tiên, người cầm cái còn 19 quân như những người khác. Phần bài chưa phát cho người chơi là nọc, dùng để bốc trong ván.
Hai kiểu ghép thường gặp:
-
- Chắn: hai quân giống hệt nhau về cả hàng số và chất, ví dụ hai quân Cửu Vạn.
- Cạ: hai quân cùng hàng số, khác chất, ví dụ Tam Văn và Tam Sách.
Ba đầu là ba quân cùng hàng số nhưng khác chất. Lấy quân từ cạ hoặc ba đầu để ăn có thể bị tính lỗi.
Một lượt diễn ra thế nào
Người cầm cái đánh quân đầu tiên từ tay 20 quân. Ở lượt sau, bạn xem quân do cửa trên đánh ra hoặc chuyển xuống để quyết định có ăn ghép chắn/cạ hay không. Không ăn thì bốc từ nọc; quân vừa bốc có thể được ăn hoặc chọn Dưới để nhường cho cửa sau. Sau khi ăn, bạn đánh một quân xuống cửa trì.
Luật ghi 10 giây để ăn và 10 giây để đánh sau khi ăn. Hãy xem đồng hồ trước khi thao tác.
Chíu là tình huống đặc biệt: bạn đang có ba quân giống hệt nhau, quân thứ tư xuất hiện do người khác đánh hoặc bốc. Bạn có thể chíu dù chưa đến lượt, nhưng luật chỉ dành 5 giây để quyết định; sau đó có thời gian trả cửa, tức đánh một quân để lượt chơi tiếp tục. Chíu được mà không chíu được gọi là bỏ chíu. Không nên hạ quân theo cách ăn thông thường khi tình huống phải xử lý bằng nút Chíu; đó là một lỗi riêng trong bản luật.
Khi nào được ù
Theo phần hướng dẫn, tay đang có 19 quân tính cả quân đã ăn ghép thêm một quân vừa xuất hiện để tạo thành 10 tổ hợp chắn và cạ, với ít nhất 6 chắn, thì có thể xét ù. Luật ghi 12 giây để thao tác ù. Trường hợp chíu quân thứ tư đồng thời hoàn thành bài được gọi là Chíu Ù.
Có nhiều người cùng báo ù thì trò áp thứ tự ù đè theo quân ù và vị trí, không theo tốc độ bấm. Bỏ ù rồi ù ở lượt sau có thể bị phạt 12 điểm tại những bàn được luật liệt kê.
Đủ điều kiện ù mới là bước đầu. Ở bàn cần tự xướng, bạn phải gọi đúng cước tương ứng với tay bài. Xướng một cước không có có thể làm toàn bộ lần xướng bị tính sai; thiếu cước bắt buộc cũng có thể bị phạt.
Xướng cước: người mới nên nhớ những gì
Điểm là giá trị chính của cước; dịch là phần cộng thêm khi ghép nhiều cước. Chỉ xướng cước khi bài và diễn biến ván đáp ứng điều kiện.
| Cước minh họa | Điểm / dịch | Nhận diện theo bản luật |
|---|---|---|
| Suông | 2 điểm / 0 dịch | Ù hợp lệ, không xướng cước đặc biệt. |
| Thông | 3 điểm / 1 dịch | Ù tiếp sau ván trước đã ù và xướng đúng, theo điều kiện bàn. |
| Trì | 3 điểm / 1 dịch | Ù tại cửa trì theo trường hợp luật mô tả. |
| Chíu Ù | 4 điểm / 1 dịch | Quân thứ tư vừa xuất hiện tạo thành chíu đồng thời làm bài ù. |
| Bạch thủ | 4 điểm / 1 dịch | Bài chờ một quân tạo chắn thứ sáu. |
| Tôm / Lèo | 4 / 5 điểm | Hai tổ hợp quân cụ thể; cần đọc đúng tên từng quân trong bộ. |
Thiên Ù, Chíu Ù, Ù Bòn, Bạch Thủ và Bạch Thủ Chi được bản luật nêu trong nhóm cước bắt buộc xướng khi đủ điều kiện, kèm một số ngoại lệ cho cước khó. Chẳng hạn, Chíu Ù cần xướng đúng tên đó, không thay bằng “có Chíu”; với Bạch Thủ Chi, xướng thành “Bạch Thủ” bị ghi là sai. Các cước đặc biệt như Hoa Rơi Cửa Phật và Cá Lội Sân Đình có nhiều điều kiện về quân, cửa và vị trí; hãy mở đúng phần cước trong trò trước khi chọn.
Điểm cước và tiền thắng trong game bài chắn Sunwin
Nếu chỉ xướng một cước, tổng điểm bằng điểm của cước đó. Nếu xướng nhiều cước, công thức trong luật là:
Tổng điểm = điểm của cước có điểm cao nhất + tổng số dịch của các cước còn lại.
Ví dụ luật đưa ra: Bạch Thủ 4 điểm + Thông 1 dịch + Trì 1 dịch = 6 điểm. Với bàn 5K và hai người phải trả mỗi người 6 × 5K = 30K, người ù nhận tổng 60K trước phế, nếu không vướng trần hoặc tình huống bị báo. Đây là ví dụ hiểu công thức, không phải con số cố định cho mọi bàn.
Luật ghi phế 2% và trần thắng theo tiền vào bàn cùng số người chơi. Các ví dụ về bị báo, số dư thấp nhất và trần bàn chưa hoàn toàn rõ; đền làng còn có thể chuyển trách nhiệm trả tiền sang một người khác. Vì vậy hãy đối chiếu bảng kết toán ván thực tế.
Những lỗi dễ gặp trước khi hạ ù
Danh sách lỗi của Chắn rất dài, nhưng người mới có thể tự kiểm tra theo ba nhóm:
-
- Ăn sai cách: chíu được nhưng ăn thường; lấy quân trong chắn hoặc cạ đã có để ghép cạ trái luật; ăn cạ khi tay đang ở trạng thái chờ mà không đúng điều kiện.
- Đổi ý sau khi đã bỏ hoặc đánh: bỏ một chắn rồi ăn chắn đó ở lượt sau; đánh quân rồi lại ăn đúng quân ấy; đã ăn cạ rồi đánh quân cùng hàng.
- Xướng sai hoặc thiếu: gọi cước không có trong tay, bỏ cước bắt buộc hoặc gọi nhầm Chíu Ù thành cước Chíu thường.
Một số lỗi chỉ làm không được cộng tiền cước, nhưng lỗi khác dẫn đến bị báo, dừng chơi hoặc đền làng tùy loại bàn. Đừng cố nhớ ngay mọi mức phạt từ danh sách dài: trước thao tác quan trọng, đối chiếu quân đã từng bỏ/đánh, quân đang ăn, loại bàn và cước định xướng. Xem Game bài SUNWIN nếu cần tìm nhóm trò bài khác; quy tắc trong bài này dành riêng cho Chắn.